ԱԻ-ն կրնայ գրել. բայց կրնա՞յ լրագրող կամ խմբագիր ըլլալ

Արուեստական իմացականութեան (ԱԻ) մասին քննարկումները սովորաբար կը սկսին նոյն հարցումով. ի՞նչ կրնայ ընել ան։ Կրնայ արագ գրել։ Կրնայ երկար փաստաթուղթ մը քանի մը երկվայրկեանի մէջ ամփոփել։ Կրնայ հարցազրոյց մը վերծանել, թարգմանել, վերնագիր առաջարկել, տուեալներ վերլուծել, նոյնիսկ՝ պատրաստ գրութեան մը ոճը փոխել։

Պէյրութէն Երեւան. Մարալ եւ Ժիրայր Փանոսեաններու ցուցահանդէսը Արարատի շուքին տակ

3 Սեպտեմբերին, Երեւանի Ժամանակակից արուեստի թանգարանին մէջ բացուի լիբանանահայ քոյր եւ եղբայր գեղանկարիչներ Մարալ եւ Ժիրայր Փանոսեաններու «Dream, Art, Yerevan» ցուցահանդէսը։

«Նոր Յառաջ»-ի հարցազրոյցը պատմաբան Արա Սանճեանի հետ. Պատմութիւնը, քաղաքականութիւնը եւ Եկեղեցին (2 եւ վերջ)

Կը հպարտանանք որ քաղկեդոնականութիւնը ժխտեցինք, բայց մեր բոլոր հոգեւորականները ներկայիս քաղկեդոնական համալսարաններ կը յաճախեն, քանի որ ե՛ւ կաթոլիկ ե՛ւ յոյն-ուղղափառ եկեղեցիները քաղկեդոնական են։

«Նոր Յառաջ»-ի Հարցազրոյցը Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան Հայկական Բաժանմունքի տնօրէն՝ Ռազմիկ Փանոսեանի հետ

13 տարիէ ի վեր Ռազմիկ Փանոսեան կը տնօրինէ Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան Հայկական բաժանմունքը։ Շուտով երրորդ հնգամեայ ծրագիրին սկիզբը պիտի տրուի: Բաւական ընդգրկուն ծրագրեր են։

Երեւանը՝ եօթը տարի ետք

Ասիկա այս օրերու Հայաստանի մասին խոր ուսումնասիրութիւն մը չէ, այլ պարզապէս տպաւորութիւններու հաւաքածոյ մը՝ վերջերս կատարած այցելութենէս։ Գիտակցաբար խուսափած եմ քաղաքական գնահատականներէ ու վերլուծութիւններէ, յոյս ունենալով, որ այդ մասին ուրիշ առիթով պիտի գրեմ:

Նոր մրցանիշ․ Հայաստանի զբօսաշրջութիւնը աննախընթաց աճ կ’արձանագրէ 2026-ին

Այցելուներու աճող թիւը, օդային նոր կապերը եւ միջազգային ճանաչման ընդլայնումը կը վկայեն, որ Հայաստանի զբօսաշրջութիւնը կը թեւակոխէ զարգացման նոր փուլ մը։ 2026-ը կրնայ դառնալ Հայաստանի միջազգային զբօսաշրջային դիրքի էական ամրապնդման տարի մը։

Ծխախոտը, կլկլակը եւ օդի ապականումը հաւասարապէս վնասակար են մեր առողջութեան

Վերջին տասնամեակներուն կլկլակը լիբանանեան ընկերային կեանքի գրեթէ անբաժանելի մէկ մասը դարձած է։ Սրճարաններու մէջ, ճաշարաններու մէջ (նաեւ ակումբներու) եւ երբեմն նոյնիսկ ընտանեկան հաւաքներու ընթացքին անիկա կը ներկայանայ որպէս անմեղ ժամանց։

Հայաստանի խորհրդարանական ընտրութիւնները՝ Պաքուէն դիտուած

Ստորեւ կը ներկայացնենք ատրպէյճանցի հեղինակ Վասիֆ Հիւսէյնովի տեսակէտը, ինչպէս հրապարակուած է The Liberum առցանց վերլուծական հարթակին մէջ։ Յօդուածը կը ներկայացնէ զուտ հեղինակին գնահատականներն ու մեկնաբանութիւնները։

Թուրքիոյ շուքին տակ Պաքուի աճող ազդեցութիւնը եւ սուրիահայութեան նոր մարտահրաւէրը

Յօդուածը կ'եզրակացնէ, որ Սուրիոյ մէջ Ատրպէյճանի աշխուժացումը մաս կը կազմէ աւելի լայն ռազմավարութեան մը, որով ան կը փորձէ ներկայանալ ոչ միայն որպէս յետխորհրդային փոքր պետութիւն մը, այլ որպէս շրջանային դերակատար՝ Կովկասէն անդին։

Աննա Պողիկեան․ երբ արուեստը կը դառնայ պատմութեան խիղճը

2024-ին, Գերմանիոյ մէջ կ'արժանանայ հեղինակաւոր Wolfgang Hahn մրցանակին, որ կը տրուի ժամանակակից արուեստի այն ստեղծագործողներուն, որոնք կը վերամշակեն գեղարուեստական լեզուն եւ կը խախտեն պատկերին, պատմութեան ու յիշողութեան միջեւ գոյութիւն ունեցող պատնէշները։

Աշխարհի բնակչութիւնը կրնայ նուազիլ․ ինչո՞ւ

Յօդուածին ցնցիչ դիտարկումներէն մէկը այն է, թէ աշխարհի 195 երկիրներէն աւելի քան երկու երրորդին մէջ ծնելիութիւնը արդէն իջած է բնակչութեան բնական վերարտադրութեան մակարդակէն վար։ 66 երկիրներու պարագային՝ միջին ծնելիութիւնը աւելի մօտ է մէկ զաւակի, քան երկուքի։

Յանդգնութիւն՝ հայերէնով արտայայտուելու. «Արուեստական Իմացականութիւն»

Երկար ժամանակէ ի վեր, artificial բառը հայերէնի մէջ թարգմանած ենք «արուեստական», հետեւաբար, առնուազն «Տարբերակ» հանդէսի պարագային՝ որոշեցինք artificial Intelligence-ը թարգմանել «Արուեստական բանականութիւն»՝ առանց շատ մտածելու intelligence-ի ճշգրիտ թարգմանութեան մասին:

Artificial-ը թարգմանել արհեստակա՞ն, թէ՞ արուեստական

Artificial բառին ճիշդ հայերէն թարգմանութիւնը «արուեստական» է: Հարցը իմաստային եւ կրօնափիլիսոփայական ծագում ունի: Ինչ որ Աստուծոյ կողմէ ստեղծուած է կը սեպուէր «բնական» եւ ուրեմն կատարեալ: Արուեստը (եւ մանաւանդ կերպարուեստը) որ կը ձգտէր պատկերել բնութեան կատարելիութիւնը...

Հորմուզէն մինչեւ Լիբանան․ խաղի նոր օրէնքներ

Այսօրուան իրավիճակը հասկնալու համար պէտք է հրաժարիլ պատերազմի առաջին օրերու ստեղծած ցնցումին վրայ կեդրոնանալէ՝ օդային ծանր հարուածներ, ենթակառոյցներու քանդում եւ ղեկավարութեան «գլխատում»։ Այս բոլորը կը պատկանին պատերազմի առաջին փուլին։

Սփիւռք, Եկեղեցի եւ Ինքնութիւն․ Դոկտ. Հրաչ Չիլինկիրեանի դիտարկումները «Նոր Յառաջ»-ին

Պատմականօրէն հայ եկեղեցին եղած է ազգային ինքնութեան հիմնական սիւներէն մէկը՝ լեզուի եւ մշակոյթի կողքին։ Սակայն, ըստ վերջին ուսումնասիրութիւններուն, այս պատկերը զգալիօրէն փոխուած է։

Մարդը որ փորձեց յիմարութիւնը բուժել. Փօլ Բարսեղեանի յիշատակին

Ընկերութիւնը շուկայ կը հանէ Wiselene անունով դեղը, որ նախատեսուած էր զարգացնելու քննական մտածողութիւնը, ինքնագիտակցութիւնը եւ դիմադրողականութիւնը՝ բանականութեան շահագործումներուն (cognitive manipulation) դէմ։

Յաղթական մուտք Երուսաղէմ

Տէր Յիսուս հրէական տօնէն շաբաթ մը առաջ համեստութեամբ աւանակի մը վրայ նստած յաղթական մուտք գործեց երկրային Երուսաղէմ քաղաք: Զինք դիմաւորեց հոծ բազմութիւն մը, ձիթենիի եւ արմաւենիի ճիւղերով, Ովսաննաներ երգելով. «Ովսա'ննա, Որդի Դաւթի:

Իրանի պատերազմը Հայաստանի սահմանէն դիտուած

Երբ թղթակիցները կը մօտենան իրանցի ուրիշ ընտանիքի մը, մայրը կը ժպտի՝ կարծես կանխազգալով իրենց մօտենալու պատճառը։ CivilNet-ի պարսկախօս թղթակիցը կ’օգնէ թարգմանելու ներկաներուն համար, որոնք կ’ուզեն աւելին գիտնալ Իրանի կացութեան մասին:

«Լինչականը». Անրջական աշխարհի եւ առօրեայ տագնապներու վիպերգութիւնը

Ով որ բախտաւորութիւնը չէ ունեցած Lինչի բեմադրած ֆիլմերը վայելելու, այս ընթերցումը կրնայ հրաւէր մը նկատել եւ սկսիլ։ Զգո՛ւշ. Լինչական ոճը ամէն մարդ չի կրնար հանդուրժել։ Առաջին ակնդրութիւնը սովորական քիմք մը կրնայ խորտակել։

Ի՞նչ կը մտածէ այսօր Հայաստանի ժողովուրդը երկրին տնտեսական եւ քաղաքական խնդիրներուն մասին․ հարցախոյզ

Հարցախոյզին արդիւնքները կը բացայայտեն Հայաստանի ժողովուրդին հիմնական մտահոգութիւնները, քաղաքական նախասիրութիւնները եւ տնտեսական իրավիճակի գնահատումները։

Թիւերէն անդին․ Լիբանանի ժողովրդագրական փոփոխութիւնը եւ հայ համայնքին մարտահրաւէրները

Ժողովրդագրութիւնը ճակատագիր չէ, այլ չոր իրականութիւն մը, որ պէտք է ըմբռնել առարկայական դատողութեամբ։ Ֆըղալիի ուսումնասիրութիւնը ցոյց կու տայ, որ արտագաղթը եւ արտասահմանեան ծնունդները չգրանցելը կառուցային ազդեցութիւն ունին ընտրազանգուածին վրայ։