Նախ կ՚ուզեմ բոլորիդ մաղթել ուրախ Նոր Տարի եւ շնորհակալութիւն յայտնել ձեր հոս (հետս) գտնուելուն համար։ Եթէ վճարովի բաժանորդ ես, գիտցիր որ զօրակցութեանդ շնորհիւ է միայն, որ գոյութիւն ունի այս հրապարակումը, իսկ եթէ չես, շնորհակալ եմ մասնակցութեանդ, հետաքրքրութեանդ եւ ժամանակիդ, որ կը յատկացնես: Յոյսով եմ օր մը պիտի որոշես վերանայիլ մասնակցութեանդ աստիճանը եւ օգնել որ այս փոքրիկ նախաձեռնութիւնը գոյատեւէ։
Իւրաքանչիւրիս կը մաղթեմ աւելի ազնիւ տարի մը, ուր մենք զմեզ զսպելու պատճառները աւելի քիչ ըլլան եւ աւելի շատ՝ ժպտալու առիթները։
Ամէն տարի կ՚որոշեմ Նոր Տարուան բարեմաղթութիւններու քօղարկուած ցանկ մը կազմել եւ կը ջանամ առաւելագոյնս անոնց հաւատարիմ մնալ: Այս որոշումներէն մի քանին տարիներէ ի վեր կը հետապնդեն զիս եւ կամաց-կամաց անոնք դարձած են անձիս անբաժանելի մասը։ Ուրիշներ յստակօրէն այդպէս չեն, ահա թէ ինչու անոնք կը շարունակեն տարուէ-տարի յայտնուիլ ցանկին վրայ՝ քիչ մը վերափոխուած, քիչ մը անճրկած, բայց տակաւին յուսալի։
Այս տարին ալ տարբեր չէ։ Ահաւասիկ 10 որոշումներս։ Ոչինչ կ’երաշխաւորեմ:
1- Երբեք մի դադրիր հարցադրելէ եւ երբեք մի վախնար կասկածելէ։ Հեռու մնա՛ այն անձերէն, որոնք ամէն ինչի վստահ են։
Այն անձերը որոնք վստահ են ամէն ինչէ՝ կամ կը ստեն, կամ բան մը կը ծախեն, կամ պաշտօն մը կ’ ուզեն ստանալ։ Կասկածը քեզ կը սթափեցնէ։ Վստահութիւնը մարդս կը քնացնէ։ Կը վստահիմ այն անձերուն, որոնք կը վարանին, որոնք վերստին կը վերանային իրենց մտածածը եւ երբեմն կ՚ ըսեն՝ «չեմ գիտեր»։ Ան՛ոնք են, որոնք ընդհանրապէս ուշադրութիւն կ’ ընեն:
2- Անընդհատ կարդա՛։ Ամէն ինչ կարդա՛։ Բայց վէպ կարդալը երբեք մի՛ դադրեցներ:
Գեղարուեստական գրականութիւնը կ՚ընդարձակէ երեւակայութիւնդ այնպիսի ձեւերով, որ իրականութիւնը երբեք չի յաջողիր։ Ան կարեկցիլ կը սորվեցնէ առանց անոր մասին յայտարարելու։ Կրնաս բոլոր ուզած յօդուածներդ ու փորձագրութիւններդ կարդալ, բայց երբ դադրիս վէպեր (նորավէպեր) կարդալէ, ներաշխարհդ կը սկսի կծկուիլ։ Այդ է ողբերգութիւնը, որ ոչ մէկ վիճակագրական չափում ունի:
3- Յայտնէ սիրած անձերուդ, որ դուն կը սիրես զիրենք։
Սա ակներեւ կրնայ թուիլ, բայց զարմանալին այն է, թէ որքա՜ն յաճախ կ’ ենթադրենք, որ մարդիկ այդ գիտեն։ Չե՛ն գիտեր։ Կա՛մ կը մոռնան։ Կա՛մ պէտք ունին անգամ մը եւս լսելու։ Բառերը աժան են, իսկ լռութիւնը՝ սուղ: Ուրեմն յայտնէ իրենց, որ կը սիրես զիրենք անճարակ դառնալէ առաջ, եւ վերջնապէս շատ ուշ չեղած:
4- Հաւատաս մարդոց, երբ կ’ըսեն՝ կը սիրե՛ն քեզ, հակառակ պարագային պիտի տառապիս:
Սա ենթադրուածէն աւելի ծանր է։ Զգացումը կասկածի ենթարկելը կը հիւծէ: Վստահէ, նոյնիսկ եթէ այդ կը սոսկացնէ քեզ: Դառնութիւնը կը սիրէ կասկածամտութիւնը։ Կեանքը արդէն իսկ բաւական բարդ է՝ պէտք չկայ զգացումները դատաքննութեան ենթարկելու:
5- Առիթները օգտագործէ: Մի՛ վախնար նորէն եւ անսովորէն: Հանգստութիւնը գրաւիչ է։ Կը համոզէ քեզ՝ իբր թէ ապահով ես երբ ան- շարժ, տեղդ կեցած ես։ Իւրաքանչիւր իմաստալի փոփոխութիւն, որ փորձարկած եմ, եկած է ընելու բան մը, որուն ամբողջովին պատրաստ չէի։ Պատրաստ ըլլալու կարեւորութիւնը չափազանցուած է:
6- Միշտ սեղանէն ելիր քիչ մը անօթի:
Սա կը վերաբերի սնունդին, փառասիրութեան, խօսակցութեան եւ ընդհանրապէս կեանքին։ Աւելորդութիւնը զգայարանքները կը փթացնէ: Չափաւորութիւնը քեզ սթափ կը պահէ: Շատ աւելի քիչին կարիքը ունիս քան ինչ որ կը կարծես, յատկապէս երբ խօսքը կը վերաբերի երկրորդ պնակին եւ երկրորդ կարծիք մը առնելուն։
7- Երբեմն նախընտրելի է՝ ազնիւ գտնուիս, քան փաստես, թէ իրաւունք ունիս։
Ճիշդ ըլլալը միայն երեք վայրկեանի յագեցում մըն է: Ազնիւ ըլլալը աւելի երկարատեւ է։ Զգուշութեամբ ընտրէ ճակատամարտերդ։ Անոնց մեծ մասը յաղթանակի արժանի չեն:
8- Յիշէ՛ որ ամէն ինչ՝ լաւ կամ գէշ, վերջ մը ունի։
Սա թէ՛ մխիթարական է, եւ թէ՛ սարսափազդու՝ օրուան համեմատ։ Ու- րախութիւնը յաւիտենական չէ, բայց դառնութիւնն ալ՝ նոյնպէս։ Այս բա- նը յիշելը կ’ օգնէ աւելի լիովին վայելելու այն բարի պահերը եւ աւելի համ- բերութեամբ հանդուրժելու գէշ պահերը։
9- Կրնաս ամէն ինչի մէջ խինդ ու ծիծաղ գտնել: Միայն պէտք ունիս դիտանկիւնդ փոխելու
Հաճոյքը ուրացում չէ։ Ան վերապրում է։ Երբեմն ծիծաղը միակ բանաւոր պատասխանն է անհեթեթ կացութեան մը։ Երբ բեռը կը ծանրանայ, կը փորձեմ գլուխս թեթեւ մը ծռել՝ տեսնելու համար, թէ արդեօք կա՞յ հարցերուն նայելու ուրիշ ձեւ մը։
10- Եթէ բան մը կայ, որ կ’ուզես օր մը ընել, ըրէ հիմա։ «Օր մը»-ն անվստահելի է։
«Օրին մէկ»-ը սովորութիւնն ունի լռիկ անհետանալու: Եթէ գիրք մը կ’ուզես գրել, ճամբորդութիւն մը ընել, մէկու մը ըսելիք մը որ յետաձգած ես, սկսէ՛ հիմա: Սպասելը քաջութիւնդ չի բարելաւեր: Եւ յիշէ՛, ծունկներդ տարիքիդ հետ չեն զօրանար։
Ահաւասիկ տարուան որոշումներս։ Ես անոնցմէ մի քանին հաւատարմօրէն պիտի գործադրեմ, միւսներուն հետ պիտի պայքարիմ եւ յաջորդ Յունուարին կրկին պիտի վերանայիմ ցանկին՝ քիչ մը աւելի ծերացած, յուսամ՝ աւելի իմաստուն դարձած ու տակաւին ձեւացնելով, թէ այս ան- գամ ամէն բան տարբեր պիտի ըլլայ:
Կը սիրեմ ձեզ եւ շնորհակալ եմ ձեր աջակցութեան համար:
Ուրախ նոր տարի:
https://substack.com/@vaheberberian
Անգլերէնէ թարգմանութիւնը՝ «ՆՅ»
Քաղուածաբար՝ «Նոր Յառաջ»-էն


