Ո՞վ էր Փարիզի ողիմպիական խաղերու հանդիսութեանց գեղարուեստական ղեկավարը
August 27, 2024
Անմոռանալի:
Հոյակապ:
Անիմաստ:
Մակերեսային:
Քրիստոնէութիւնը անարգող:
Աղէտալի:
Համարձակ:
Ահաւասիկ`կարծիքներ Փարիզ 2024-ի ողիմպիականներու բացման արարողութեան մասին:
Ողիմպիական խաղերու բացման արարողութիւնը (1) տեղի չունեցաւ բեմի վրայ, ոչ ալ հսկայական մարզադաշտի մը մէջ, այլ՝ Փարիզի Սէն գետի վեց քիլոմեթր երկայնքով տարածքի վրայ, լուսարձակի տակ առնելով Փարիզի պատմական կոթողներն ու շէնքերը: Մարզիկները նաւերով անցան գետին վրայէն, իսկ տասներկու պատկերներէ բաղկացած շքեղ յայտագիրը, կատարողութեամբ աշխարհահռչակ արուեստագէտներու, ընդգրկեց երգ, պար, նուագ, պայթուցիկ, լոյսերու շքեղ խաղ… որոնք ծածկեցին գետին երկու ափերը, հասնելով մինչեւ Tour Eiffel(2):

Իսկ փակման արարողութիւնը(3) տեղի ունեցաւ Stade de France-ի մէջ, աւելի դասական եւ նուազ համարձակ բեմադրութեամբ:
Ո՞վ էր վերը նշուած ածականներու ետեւը կանգնած գլխաւոր դերակատարը:
Thomas Jolly(4)՝ ֆրանսացի դերասան եւ թատրոնի ու օփերայի բեմադրիչ:

Ծնած է 1982ին:
2006ին կը հիմնէ La Piccola Familia թատերախումբը եւ բնականաբար կը դառնայ անոր գեղարուեստական ղեկավարը: 2020-ին կը վարէ նաեւ Angers քաղաքի Le Quai ազգային մշակութային կեդրոնը, բայց երկու տարի վերջ կը հրաժարի այդ պաշտօնէն:
Պատճա՞ռը:
Կը նշանակուի 2024-ին Փարիզի մէջ տեղի ունենալիք ողիմպիական խաղերու բացման եւ փակման արարողութիւններու գեղարուեստական ղեկավար:
Thomas Jolly, իր տրամադրութեան տակ ունենալով 150 միլիոն տոլար, այս նորաձեւ ծրագիրը կը պատրաստէ՝ «պատմական» արարողութեամբ մը Փարիզը իւրայատուկ դարձնելու նպատակով:
Ահա կարճ կտրուկ կենսագրական մը:
Բայց իսկապէս ո՞վ է Thomas Jolly, ի՞նչ հիման վրայ հասաւ ողիմպիական խաղերու գեղարուեստական ղեկավարի պաշտօնին:

Ամէնէն յատկանշանականը եւ իւրայատուկը իր Shakespeare-եան բեմադրութիւններէն՝ 2014ին Ֆրանսայի նշանաւոր Festival d’Avignon-ի համար պատրաստած՝ Henry VIն է(5), որ 18 ժամ տեւողութեամբ, Անգլիոյ թագաւոր Henry VI-ի կեանքը քայլ առ քայլ կը ներկայացնէ: La Piccola Familia թատերախումբով այս բեմադրութիւնը կ’ընդգրկէ Shakespeare-ի համապատասխան պատմուածքին երեք ներկայացումները, բաղկացած տասնըհինգ արարներէ, եօթը դադարէ, հարիւր յիսուն կերպարներէ եւ բնականաբար մեծաթիւ անձնակազմէ:
Thomas Jolly այս գործին ոչ թէ միայն բեմադրիչն է, այլ նաեւ նկարիչը (scénographe), լոյսի սարքաւորումի արհեստավարժը(6), արտադրիչը եւ դերակատար: Թարգմանուած text-ը պատշաճեցնողն (adaptation) է՝ նիւթին պատմականը պահելով ու գրողին միտքերը յարգելով: Անցնելով կատակերգութենէ ողբերգութիւն,
զաւեշտէ երգիծանք, երկու մեծ պատերազմներէ բազմաթիւ կռիւներ, Henry VI-ի երեսունինն տարիներ տեւած թագաւորութեան ընթացքն է որ կը ներկայացուի:
Փորձերը կը սկսին 2010ին, եւ 2014ին մօտ մէկ ամիս տեւող Festival d’Avignon-ի ընթացքին, քանի մը օրուան վրայ ներկայացումը բեմ կ’ելլէ՝ սկսելով օրուան ընթացքին, աւարտելով յաջորդ առաւօտ:
Հաւանաբար իբր գաղափար, այս գլուխ գործոցը դիւրին աշխատանք թուի, բայց մեծաթիւ անձնակազմ կառավարել, ղեկավարել, երկար ժամանակի վրայ հետաքրքրուած պահելը հսկայ մարտահրաւէր է եւ Thomas Jolly կը յաջողի այդ գործին մէջ:
Thomas Jolly Shakespeare-էն նաեւ կը բեմադրէ Richard III(7) եւ բեմադրութեան, լոյսի սարքաւորումի կողքին հիմնական դերակատարը կ’ըլլայ:
Բեմադրած է նաեւ օփերաներ:

Դասական գործերը ժամանակակից ձեւով ներկայացնող Thomas Jolly՝ 2020ին, երբ քորոնա ժահրի պատճառով կեանքը կանգ առած էր, կը բեմադրէ եւ իր պատշգամին վրայ կը ներկայացնէ Roméo & Juliette-էն(8) Roméo-ին «գիշեր բարի»ի տեսարանը: Իր կարծիքով արուեստը, մանաւանդ թատրոնը պէտք է հրամցուի կենդանի ձեւով՝ դերասանին ու հանդիսատեսին միջեւ հոգեկան կապ մը ստեղծելով. այդ պատճառով է որ camera-ին առջեւ նստելով ինքզինք չէ արձանագրած եւ առցանց սփռած, այլ իր պատշգամին վրայ խաղալով նախընտրած է իր դրացիներուն եւ թաղեցիներուն համար ութ վայրկեան տեւողութեամբ կենդանի գործ ներկայացնել:
Վերադառնալով Փարիզ 2024-ի ողիմպիականի արարողութիւններուն, կարծիքները շատ են՝ ինչպէս գրութեանս սկիզբը նշեցի: Սակայն, անոր նպատակն էր Փարիզը դարձնել իւրայատուկ՝ միատեղելով բոլոր այլազանութիւնները ու ներկայացնելով «ամէն տեսակի մարդ»: Պահպանողական տեսակէտներէն անդին, առարկայական մօտեցումով՝ համարձակ, ստեղծագործ եւ պարզ ու ժողովրդային, Thomas Jolly յաջողած կը սեպուի իր առաքելութեան մէջ: